||Sundarakanda ||

|| Sarga 20||( Slokas text in Telugu )

(PS: This is a true translation of the Sanskrit epic which tends to have long descriptive sentences which are retained as they are)

||om tat sat||

సుందరకాండ.
అథ వింశస్సర్గః

స తాం పరివృతామ్ దీనాం నిరానందాం తపస్స్వినీమ్|
సాకారైర్మథురైర్వాక్యై ర్వృదర్శయత రావణః||1||

స|| తాం పరివృతాం దీనాం నిరానందాం తపస్స్వినీం సాకారైః మధురైః వాక్యైః న్యదర్శయత||

That Ravana addressed the depressed unhappy ascetic surrounded lady with sweet animated words.

మాం దృష్ట్వా నాగనాసోరు గూహమాన స్తనోదరమ్|
అదర్శనమివాత్మానం భయాన్నేతుం త్వ మిచ్చసి||2||
కామయేత్వాం విశాలాక్షీ బహుమన్యస్వ మాం ప్రియే|
సర్వాంగ గుణ సంపన్నే సర్వలోకమనోహరే||3||
నేహ కేచిమనుష్యా వా రాక్షసాః కామరూపిణః|
వ్యపసర్పతు తే సీతే భయం మత్తస్సముత్థితమ్||4||

సా|| నాగనాసోరు మాం దృష్ట్వా స్తనోదరం గూహమానా త్వం భయాత్ ఆత్మానం నేతుమ్ అదర్శనం ఇచ్ఛసి ఇవ || విశాలాక్షీ సర్వాంగగుణ సంపన్నే సర్వలోక మనోహరే త్వాం కామయే |ప్రియే మాం బహుమన్యస్వ||ఇహ మనుష్యా వా రాక్షసాః కామరూపిణః న | సీతే తే మత్తః సముత్థితం భయం వ్యపసర్పతు||

Oh Lady with thighs like the trunk of an elephant ! seeing me out of fear hiding your breasts and belly you want to conceal yourself. Oh large eyed one, richly endowed with beauty in all limbs , delight of all worlds I desire you. Dear oblige me . ఃere there are no other men or Rakshasas who can change their form . Sita be free of fear you have of me.

స్వధర్మో రక్షసాం భీరు సర్వథైవ నసంశయః|
గమనం వా పరస్త్రీణాం హరణం సంప్రమధ్య వా||5||
ఏవం చైతదకామం తు న త్వాం స్ప్రక్ష్యామి మైథిలి|
కామం కామశ్శరీరే మే యథా కామం ప్రవర్తతామ్||6||
దేవీ నేహ భయం కార్యం మయి విశ్వసిహి ప్రియే|
ప్రణయస్వ చ తత్వేన మైవం భూ శ్శోకలాలసా||7||

స|| హే భీరు పరస్త్రీణాం హరణం వా సంప్రమధ్య వా గమనం వా రక్షసాం సర్వథైవ స్వధర్మః| న సంశయః||ఏతత్ ఏవం కామః కామం యథాకామం మే శరీరే ప్రవర్తతామ్ తు | అకామమ్ మైథిలీ త్వాం న స్ప్రక్ష్యామి ||దేవీ ప్రియే మయి విశ్వసిహి ఇహ భయం న కార్యం | తత్వేన చ ప్రణయస్వ |ఏవం శోకలాలసా మా భూః||

Oh Timid one kidnapping by force , approaching others wives is normal for Rakshasas. There is no doubt. The passion holds it sway on my body in this way. But I do not touch you who do not desire me. O Lady trust me. You have no fear here. Truly love me .Do not be entertaining sorrow.

ఏకవేణీధరాశయ్యా ధ్యానం మలిన మంబరమ్|
అస్థానేsప్యుపవాసశ్చ నైతా న్యౌపయికాని తే||8||
విచిత్రాణి చ మాల్యాని చందనాన్యగరూణి చ|
వివిధాని చ వాసాంసి దివ్యా న్యాభరణానిచ ||9||
మహార్హాణి చ పానాని శయనాన్యాసనాని చ|
గీతం నృత్తం చ వాద్యంచ లభ మాం ప్రాప్య మైథిలి||10||

స|| ఏకవేణీ ధరాశయ్యా ధ్యానం మలినం అంబరం అస్థానే ఉపవాసః చ ఏతాన్ తే న ఔపయికాని ||మైథిలి మాం ప్రాప్య విచిత్రాణి మాల్యాని చందనాని అగరూణి చ వివిధాని వాసాంసి దివ్యాన్ ఆభరణాని చ లభస్వ||మహార్హాణి చ పానాని శయనాని ఆసనాని చ గీతం నృత్తం చ వాద్యం చ లభ||

Oh lady with single braid , sleeping on the ground meditation wearing soiled clothes fasting without reason are not appropriate for you. Mythili having secured me , you can get wonderful garlands, sandal incense several kinds of garments divine ornaments rich beds drinks and beds. You can enjoy singing singing dancing and music too.

స్త్రీ రత్నమసి మైవం భూః కురు గాత్రేషు భూషణం|
మాం ప్రాప్య హి కథం ను స్యాస్త్వ మనర్హా సువిగ్రహే||11||
ఇదం తే చారు సంజాతం యౌవనం వ్యతివర్తతే|
యత్ అతీతం పునర్నైతి స్రోత శ్శీఘ్ర మపామివ||12||
త్వాం కృత్వోపరతో మన్యే రూపకర్తా స విశ్వసృక్ |
న హి రూపోపమా త్వన్యా తవాస్తి శుభదర్శనే||13||

స|| స్త్రీ రత్నం అసి | ఏవం మాభూః | గాత్రేషు భూషణం కురు | సువిగ్రహే మాం ప్రాప్య త్వం కథం ను అనర్హా స్యాత్ ||చారు సంజాతం ఇదం తే యౌవనం వ్యతివర్తతే | యత్ అతీతం శీఘ్రః స్రోతః అపాం ఇవ పునః న ఇతి|| శుభదర్శనే త్వాం కృత్వా సః రూపకర్తా విశ్వసృక్ ఉపరతః మన్యే| త్వత్ అన్యా తవ రూపసమః న అస్తి ||

You are jewel among women. Do not remain like this. decorate your limbs. Lady of beautiful body having obtained me how can you be deprived of any thing. This beautiful youth of yours thus created will pass away. Like the fast flowing water it will not return again. Oh lady of auspicious looks having created you the creator stopped. There is none who is comparable beauty to you.

త్వాం సమసాద్య వైదేహీ రూపయౌవనశాలినీమ్|
కః పుమా నతివర్తేత సాక్షా దపి పితామహః||14||
యద్యత్ పశ్యామి తే గాత్రం శీతాంశుసదృశాననే|
తస్మిం స్తస్మిన్ పృథుశ్రోణీ చక్షుర్మమ నిబధ్యతే||15||

స||వైదేహీ రూపయౌవనశాలినీం త్వాం సమాసాద్య కః పుమాన్ అతివర్తేత || సాక్షాత్ పితామహః అపి|| శీతాంశుసదృశాననే పృథుశ్రోణీ తే యద్యత్ గాత్రం పశామి తస్మిం తసమిన్ మమ చక్షుః నిబధ్యతే||

Vaidehi after getting you with your extraordinary beauty youth who can retain his mind. Even creator cannot. With face like that of a full moon and heavy hipped , when ever I see your limbs which ever limb i see I am unable to extricate my eyes.

భవ మైథిలి భార్యా మే మోహ మేనం విసర్జయ|
బహ్వినాం ఉత్తమస్త్రీణాం అహుతానామ్ ఇతః తతః||16||
సర్వాసామేవ భద్రంతే మమాగ్రమహీషీభవ|
లోకేభ్యో యాని రత్నాని సంప్రమ ధ్యాహృతాని వై||17||
తాని మే భీరు సర్వాణి రాజ్యం చైత దహం చ తే|

స|| మైథిలి మే భార్యా భవ | ఏనం మోహం విసర్జయ | ఆహృతానాం భహ్వీనామ్ మమ ఉత్తమ స్త్రీణాం సర్వాసాం ఏవ అగ్రమహిషీ భవ| తే భద్రమ్ అస్తు ||భీరుః లోకేభ్యః యాని రత్నాని సంప్రమమధ్య ఆహృతాని తాని సర్వాణి ఏతత్ రాజ్యం చ అహం చ తే||

Mythili be my wife. Give up this delusion. Be my chief consort among all the several excellent women who have been brought by me and be blessed. Oh Timid lady ! All the gems and precious things I brought by force from all over the world, all the kingdom and me too are yours.

విజిత్య పృథివీం సర్వాం నానానగరమాలినీమ్||18||
జనకాయ ప్రదాస్యామి తవ హేతోర్విలాసినీ|
నేహ పశ్యామి లోకేsన్యం యో మే ప్రతిబలో భవేత్ ||19||
పశ్యమే సుమహద్వీర్యం అప్రతిద్వంద్వమాహవే|

స|| పృథివీం సర్వాం నానా నగరమాలినీం విజిత్య విలాసినీ తవ హేతోః జనకాయ ప్రదాస్యామి || ఇహ లోకే అన్యం మే ప్రతిబలః న | ఆహవే మే సుమహత్ వీర్యం అప్రతిద్వంద్వం పశ్య ||

Oh Lovely lady winning the whole world and all the cities I will give them to Janaka for your sake. In this world there is none equal to me. In battle my unrivalled great strength see.

అసకృత్ సంయుగే భగ్నా మయా విమృదితధ్వజాః||20||
అశక్తాః ప్రత్యనీకేషు స్థాతుం మమ సురాసురాః|
ఇచ్చయా క్రియతా మద్య ప్రతికర్మ తవోత్తమమ్||21||
సప్రభాణ్యవసజ్యంతాం తవాంగే భూషణానిచ|
సాధు పశ్యామి తే రూపం సంయుక్తం ప్రతికర్మణా||22||

స||మయా అసకృత్ సురాసురాః సంయుగే భగ్నాః విమృదిత ధ్వజాః | మమ ప్రత్యనీకేషు స్థాతుమ్ అశక్తాః|| మమ ఇచ్ఛ ఆద్య తవ ఉత్తమమ్ ప్రతికర్మ క్రియతామ్|తవ అంగే స ప్రభాణి భూషణాని చ అవసజ్యంతాం | ప్రతికర్మణా సంయుక్తం తే సాధు రూపం పశ్యామి ||

Again and again Devas and Asuras with their flags crushed were shattered in battle unable to stand against me. My desire that you do best decoration. You wear radiant ornaments on your body. I wish you to decorate yourself and see your pleasing form.

ప్రతికర్మాభి సంయుక్తా దాక్షిణ్యేన వరాననే|
భుంక్ష్వభోగాన్ యథాకామం పిబ భీరు రమస్వ చ||23||
యథేష్టం చ ప్రయచ్చ త్వం పృథివీం వా ధనాని చ|
లలస్వ మయి విస్రబ్దా ధృష్ట మాజ్ఞాపయస్వ చ||24||
మత్ప్రసాదా ల్లలంత్యాశ్చ లలంతాం భాంధవా స్తవ |
బుద్ధిం మామనుపశ్య త్వం శ్రియం భద్రే యశశ్చ మే||25||

 

స|| వరాననే భీరుః దాక్షిణ్యేన ప్రతికర్మాభి సంయుక్తా యథా కామం భోగాన్ భుంక్ష్వ పిబ రమస్వ చ|| త్వం పృథివీమ్ ధనాని చ యథేచ్ఛం ప్రయచ్ఛ| విస్రబ్దా మయి లలస్వ | ఘృష్టం ఆజ్ఞాపయస్వ చ|| భద్రే మత్ప్రసాదాత్ లలన్త్యాః తవ బాంధవా లలన్తాం | త్వం మమ ఋద్ధిం యశశ్చ అనుపశ్య||

O Charming lady ! Timid one liberally decorate yourself as you like, drink and make merry. Give away land and wealth as you wish. Being free enjoy with me. Boldly order me. Oh Auspicious lady ! By my grace enjoying your relations enjoy. You see my wealth and fame.

కిం కరిష్యసి రామేణ సుభగే చీరవాససా|
నిక్షిప్త విజయో రామో గతశ్రీః వనగోచరః||26||
వ్రతీ స్తండిలశాయీ చ శంకే జీవతి వా న వా|
న హి వైదేహి రామ స్త్వాం ద్రష్టుం వాప్యుపలప్స్యతే||27||
పురో బలాకై రసితైః మేఘైః జ్యోత్స్నామివావృతమ్|

స|| సుభగే చీరవాససా రామేణ కిం కరిష్యసి| నిక్షిప్త విజయః గతశ్రీః వనగోచరః వ్రతీ స్థండిలశాయీ చ రామః జీవతి వా న శంకే|| వైదేహీ రామః త్వం పురోబలాకైః అసితైః మేఘైః ఆవృతాం జ్యోత్స్నాం ఇవ ద్రష్టుం వా పి న హి ఉపలప్స్యతే||

O Beautiful lady ! What will you do with the person in bark robes. With renounced victory, lost fortune, wandering in the forest , following asceticism , sleeping on the ground whether Rama is alive or not I am doubtful. Oh Vaidehi ! Rama may not even be able to see you, like the moon rays veiled by the clouds the flying cranes.

న చాపి మమ హస్తా త్త్వా ప్రాప్తు మర్హతి రాఘవః||28||
హిరణ్యకశిపుః కీర్తిం ఇంద్రహస్తగతామివ|
చారుస్మితే చారుదతి చారునేత్రే విలాసిని|| 29||
మనోహరసి మే భీరు సుపర్ణః పన్నగం యథా|

స||హిరణ్యకశిపుః ఇన్ద్రహస్తగతాం కీర్తిం ఇవ రాఘవః మమ హస్తాత్ త్వాం ప్రాప్తుం న చాపి అర్హతి|| చారుస్మితే చారుదతి చారునేత్రే విలాసిని భీరు సుపర్ణః పన్నగం యథా మమ మనః హరసి||

Raghav will not be able to get you back from my hands like Hiranyakasipu was able to usurp the fame from the hands of Indra. Lady of charming smile, lady of beautiful teeth , beautiful eyes luxurious and timid lady you have captivated my mind like the Garuda snatching away a serpent.

క్లిష్ట కౌశేయవసనాం తన్వీ మప్యనలంకృతామ్||30||
తాం దృష్ట్వా స్వేషు దారేషు రతిం నోపలభా మ్యహమ్|
అంతఃపుర నివాసిన్యః స్త్రియః సర్వగుణాన్వితాః||31||
యావంత్యో మమ సర్వాసా మైశ్వ్వర్యం కురు జానకి|

స|| క్లిష్టకౌశేయవసనాం తన్వీం త్వాం అనలంకృతాం అపి దృష్ట్వా అహం స్వేషు దారేషు రతిం న ఉపలభామి|| జానకీ మమ స్త్రియః అంతఃపురనివాసిన్యః యావన్త్యః సర్వగుణాన్వితాః | సర్వాసాం ఇశ్వర్యం కురు||

Oh Tender woman, wearing spoiled silk clothes though not adorned seeing you I am not finding love in my other wives. O Janaki Many of the ladies of my harem are endowed with all attributes . You exercise authority on all of them.

మమ హ్యసితకేశాంతే త్రైలోక్యప్రవరా స్స్త్రియః||32||
తాస్త్వాం పరిచరిష్యంతి శ్రియ మప్సరసో యథా|
యాని వైశ్రవణే సుభ్రు రత్నాని ధనాని చ||33||
తాని లోకాంశ్చ సుశ్రోణి మాం చ భుంక్ష్వ యథా సుఖమ్|
న రామస్తపసా దేవి న బలేన న విక్రమైః|
న ధనేన మయా తుల్యః తేజసా యశసాsపి వా|34||

స|| అసితకేశాంతే మమ తాః త్రైలోక్య ప్రవరాః స్త్రియః అప్సరసః శ్రియం యథా త్వాం పరిచరిష్యన్తి|| సుశ్రోణి సుభృ వైశ్రవణే యాని రత్నాని ధనాని చ తాని లోకాంశ్చ మాం చ యథాసుఖం భుంక్ష్వ|| దేవీ రామః తపసా మయా న తుల్యః | న బలేన విక్రమైః చ|న ధనేన తేజసా యశసా అపి వా||

Oh lady with dark hair, the women the best among the women in the three worlds, Apsarass who are mine will attend on you like Goddess Lakshmi. Oh Lady of beautiful hips, beautiful eyebrows you be happy and enjoy with whatever gems and wealth and those worlds as well including me. Oh Devi , Rama is not my equal in penance. Not in prowess or valor. Not in wealth, brilliance or fame too.

పిబ విహర రమస్వ భుంక్ష్వ భోగాన్
ధననిచయం ప్రదిశామి మేదినీం చ|
మయి లల లలనే యథాసుఖం త్వం
త్వయి చ సమేత్య లలంతు బాంధవాస్తే || 35||

స||లలనే ధననిచయం మేదినీం చ త్వం ప్రదిశామి |పిబ విహర రమస్వ | భోగాన్ యథాయుక్తం మయి లల| తే బాన్ధవాః సమేత్య త్వయి లలన్తు||

Oh delightful one, Heaps of riches as well as lands I am presenting to you. Drink, sport and enjoy. All pleasures enjoy with as you please. Along with your relations you enjoy .

కుసుమిత తరుజాల సంతతాని
భ్రమరయుతాని సముద్రతీరజాని|
కనక విమల హారభూషితాంగీ
విహర మయా సహ భీరు కాననాని||36||

స|| భీరు కనక విమల హారభూషితాంగీ కుసుమిత తరుజాల సంతతాని భ్రమరయుతాని సముద్రతీరజాని కాననాని మయా సహ విహర||

Oh Timid one ! Deck yourself with pure gold necklaces, enjoy along with me in the enchanting sea side forest groves full of trees with blossoms

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే ఆదికావ్యే వాల్మీకీయే
చతుర్వింశత్ సహస్రికాయాం సంహితాయామ్
శ్రీమత్సుందరకాండే వింశస్సర్గః||

||ఓమ్ తత్ సత్||

Thus ends the twentieth Sarga of Sundarakanda in Ramayan the first ever poem in Sanskrit written by the first poet venerable Valmiki

|| Om tat sat ||