||Sundarakanda ||

|| Sarga 52||( Slokas in Kannada )

 

(PS: This is a true translation of the Sanskrit epic which tends to have long descriptive sentences which are retained as they are)

||om tat sat||

ಸುಂದರಕಾಂಡ.
ಅಥ ದ್ವಿಪಂಚಾಶಸ್ಸರ್ಗಃ||

ತಸ್ಯ ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ವಾನರಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ|
ಆಜ್ಞಾಪಯತ್ ವಧಂ ತಸ್ಯ ರಾವಣಃ ಕ್ರೋಥಮೂರ್ಚಿತಃ||1||

ಸ|| ರಾವಣಃ ಮಹಾತ್ಮನಃ ವಾನರಸ್ಯ ತಸ್ಯ ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಕ್ರೋಧಮೂರ್ಛಿತಃ ತಸ್ಯ ವಧಂ ಆಜ್ಞಾಪಯತ್||

Ravana, hearing the words of the great Vanara , overpowered with anger , ordered that he be killed.

ವಧೇ ತಸ್ಯ ಸಮಾಜ್ಞಪ್ತೇ ರಾವಣೇನ ದುರಾತ್ಮನಾ|
ನಿವೇದಿತವತೋ ದೌತ್ಯಂ ನಾನುಮೇನೇ ವಿಭೀಷಣಃ||2||
ತಂ ರಕ್ಷೋಧಿಪತಿಂ ಕ್ರುದ್ಧಂ ತಚ್ಚ ಕಾರ್ಯಮುಪಸ್ಥಿತಮ್|
ವಿದಿತ್ವಾ ಚಿಂತಯಾಮಾಸ ಕಾರ್ಯಂ ಕಾರ್ಯವಿಧೌ ಸ್ಥಿತಃ||3||
ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಃ ತತಃ ಸಾಮ್ನಾ ಪೂಜ್ಯ ಶತ್ರುಜಿದಗ್ರಜಮ್|
ಉವಾಚ ಹಿತ ಮತ್ಯರ್ಥಂ ವಾಕ್ಯಂ ವಾಕ್ಯ ವಿಶಾರದಃ||4||

ಸ|| ದುರಾತ್ಮನಾ ರಾವಣೇನ ನಿವೇದಿತವತಃ ತಸ್ಯ ವಧೇ ಸಮಾಜ್ಞಪ್ತೇ ವಿಭೀಷಣಃ ನಾನು ಮೇನೇ || ಕಾರ್ಯವಿಧೌ ಸ್ಥಿತಃ ತಂ ರಕ್ಷೋಧಿಪಂ ಕೃದ್ಧಂ ಉಪಸ್ಥಿತಂ ತತ್ ಕಾರ್ಯಂ ಚ ವಿದಿತ್ವಾ ಕಾರ್ಯಂ ಚಿಂತಯಾಮಾಸ||ತತಃ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಃ ಶತ್ರುಜಿತ್ ವಾಕ್ಯವಿಶಾರದಃ ಪೂಜ್ಯಂ ಅಗ್ರಜಂ ಅತ್ಯರ್ಥಂ ಹಿತಂ ವಾಕ್ಯಂ ಸಾಮ್ನಾ ಉವಾಚ||

Vibhishana did not agree with the wicked Ravana's order to kill the one who announced himself ( as a messenger). ( Vibhishana) The one who stands by the right course of action, having realized that the Rakshasa king was angry, started thinking about the course of action. Then the winner of enemies skilled in speech having made up his mind, spoke to his reverential elder in meaningful and wholesome manner.

ಕ್ಷಮಸ್ವ ರೋಷಂ ತ್ಯಜರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರ
ಪ್ರಸೀದಮದ್ವಾಕ್ಯ ಮಿದಂ ಶ್ರುಣುಷ್ವ|
ವಧಂ ನ ಕುರ್ವಂತಿ ಪರಾವರಜ್ಞಾಃ
ದೂತಸ್ಯ ಸಂತೋ ವಸುಧಾಧಿಪೇನ್ದ್ರಾಃ||5||
ರಾಜಧರ್ಮವಿರುದ್ಧಂ ಚ ಲೋಕವೃತ್ತೈಶ್ಚ ವಿಗರ್ಹಿತಮ್|
ತವ ಚಾಸದೃಶಂ ವೀರ ಕಪೇ ರಸ್ಯ ಪ್ರಮಾಪಣಮ್||6||

ಸ|| ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರ ಕ್ಷಮಸ್ವ | ರೋಷಂ ತ್ಯಜ|| ಇದಂ ಮದ್ವಾಕ್ಯಂ ಶ್ರುಣೂಸ್ವ| ವಸುಧಾಧಿಪೇಂದ್ರಾಃ ಪರಾವರಜ್ಞಾಃ ಸಂತಃ ದೂತಸ್ಯ ವಧಂ ನ ಕುರ್ವಂತಿ||ವೀರ ಕಪೇಃ ಪ್ರಮಾಪಣಂ ರಾಜಧರ್ಮವಿರುದ್ಧಂ ಚ ಲೋಕ ವೃತ್ತೈಶ್ಚ ಗರ್ಹಿತಂ | ತವ ಚ ಅಸದೃಶಂ ||

Oh King of Rakshasas ! Forgive him. Give up your anger. Please hear my words. Rulers of the earth , good men who know what is exalted and what is mean, do not kill a messenger. Oh Mighty one ! Killing this Vanara is against the right conduct of kings and is deprecated in diplomacy. It is unbecoming of you.

ಧರ್ಮಜ್ಞಶ್ಚ ಕೃತಜ್ಞಶ್ಚ ರಾಜಧರ್ಮ ವಿಶಾರದಃ|
ಪರಾವರಜ್ಞೋ ಭೂತಾನಾಂ ತ್ವ ಮೇವ ಪರಮಾರ್ಥವಿತ್||7||
ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ಯದಿ ರೋಷೇಣ ತ್ವಾದೃಶೋsಪಿ ವಿಪಶ್ಚಿತಃ|
ತತಃ ಶಾಸ್ತ್ರವಿಪಶ್ಚಿತ್ತ್ವಂ ಶ್ರಮ ಏವ ಹಿ ಕೇವಲಮ್||8||
ತಸ್ಮಾತ್ ಪ್ರಸೀದ ಶತ್ರುಘ್ನ ರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರ ದುರಾಸದ|
ಯುಕ್ತಾಯುಕ್ತಂ ವಿನಿಶ್ಚಿತ್ಯ ದೂತ ದಣ್ಡೋ ವಿಧೀಯತಾಮ್||9||

ಸ||ತ್ವಮೇವ ಧರ್ಮಜ್ಞಃ ಚ ಕೃತಜ್ಞಃ ಚ ರಾಜಧರ್ಮವಿಶಾರದಃ ಭೂತಾನಾಂ ಪರಾವರಜ್ಞಃ ಪರಮಾರ್ಥವಿತ್ || ತ್ವಾದೃಶಃ ವಿಚಕ್ಷಣಃ ರೋಷೇಣ ಗೃಹ್ಯಂತೇ ತತಃ ಶಾಸ್ತ್ರವಿಪಶ್ಚಿತ್ವಂ ಕೇವಲಂ ಶ್ರಮ ಏವ ಹಿ || ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರ ಶತ್ರುಘ್ನ ದುರಾಸದ ಪ್ರಸೀದ | ತಸ್ಮಾತ್ ಯುಕ್ತಾಯುಕ್ತಂ ವಿನಿಶ್ಚಿತ್ಯ ದೂತಃ ದಣ್ಡಃ ವಿಧೀಯತಾಮ್ ||

' You alone are the knower of Dharma. You have a sense of gratitude. You know the statecraft. You know the right and wrong practices among all beings, and the supreme truth. If a wise one like you is overpowered with anger then the study of scriptures is a fruitless exercise. Oh King ! Oh destroyer of foes ! Oh Unassailable one ! Calm down. Only after carefully considering what is proper and improper then impose the punishment on the messenger".

ವಿಭೀಷಣವಚಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ರಾವಣೋ ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರಃ|
ರೋಷೇಣ ಮಹತಾssವಿಷ್ಟೋ ವಾಕ್ಯ ಮುತ್ತರಮಬ್ರವೀತ್||10||
ನ ಪಾಪಾನಾಂ ವಧೇ ಪಾಪಂ ವಿದ್ಯತೇ ಶತ್ರುಸೂದನ|
ತಸ್ಮಾದೇವಂ ವಧಿಷ್ಯಾಮಿ ವಾನರಂ ಪಾಪಚಾರಿಣಮ್||11||

ಸ|| ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರಃ ರಾವಣಃ ವಿಭೀಷಣವಚಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ಮಹತಾ ರೋಷೇಣ ಆವಿಷ್ಟಃ ಉತ್ತರಂ ವಾಕ್ಯಂ ಅಬ್ರವೀತ್||ಶತ್ರುಸೂದನ ಪಾಪಾನಾಂ ವಧೇ ಪಾಪಂ ನ ವಿದ್ಯತೇ| ವಾನರಂ ಪಾಪಚಾರಿಣಂ ತಸ್ಮಾತ್ ಏವಂ ವಧಿಷ್ಯಾಮಿ||

The king of Rakshasas Ravana hearing those words of Vibhishana , still overcome with anger replied to him. ' Oh Slayer of foes ! Killing sinners is not a sin. This Vanara is a sinner. So I shall have him killed'.

ಅಧರ್ಮಮೂಲಂ ಬಹುದೋಷಯುಕ್ತಂ ಅನಾರ್ಯಜುಷ್ಟಂ ವಚನಮ್ ನಿಶಮ್ಯ|
ಉವಾಚ ವಾಕ್ಯಂ ಪರಮಾರ್ಥತತ್ತ್ವಮ್ ವಿಭೀಷಣೋ ಬುದ್ಧಿಮತಾಂ ವರಿಷ್ಠ||12||
ಪ್ರಸೀದ ಲಂಕೇಶ್ವರ ರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರ ಧರ್ಮಾರ್ಥ ಯುಕ್ತಂ ವಚನಂ ಶ್ರುಣುಷ್ವ|
ದೂತಾನ್ ಅವಧ್ಯಾನ್ ಸಮಯೇಷು ರಾಜನ್ ಸರ್ವೇಷು ಸರ್ವತ್ರ ವದನ್ತಿ ಸನ್ತಃ||13||

ಸ|| ವಿಭೀಷಣಃ ಬುದ್ಧಿಮತಾಂ ವರಿಷ್ಠಃ ಬಹುದೋಷಯುಕ್ತಂ ಅಧರ್ಮಮೂಲಂ ಅನಾರ್ಯ ಜುಷ್ಟಂ ವಚನಂ ನಿಶಮ್ಯ ಪರಮಾರ್ಥತತ್ವಂ ವಚನಂ ಉವಾಚ||ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರ ಲಂಕೇಶ್ವರ ಪ್ರಸೀದ| ಧರ್ಮಾರ್ಥ ಯುಕ್ತಂ ವಚನಂ ಶ್ರುಣುಸ್ವ| ರಾಜನ್ ಸನ್ತಃ ಸರ್ವತ್ರ ಸರ್ವೇಷು ವದಂತಿ| ಸರ್ವೇಷು ಸಮಯೇಷು ದೂತಾನ್ ಅವಧ್ಯಾನ್ ||

Vibhishana foremost among the wise, hearing the unrighteous words which are false and unacceptable to noble souls, spoke words of supreme truth. ' Oh King ! Please calm down. Hear these words of Dharma and Artha. Oh King ! The knowledgeable people every where say this. At all times the messengers are not to be killed'.

ಅಸಂಶಯಂ ಶತ್ರುರಯಂ ಪ್ರವೃದ್ಧಃ
ಕೃತಂ ಹ್ಯನೇ ನಾಪ್ರಿಯ ಮಪ್ರಮೇಯಮ್|
ನ ದೂತವಧ್ಯಾಂ ಪ್ರವದನ್ತಿ ಸಂತೋ
ದೂತಸ್ಯ ದೃಷ್ಟಾ ಬಹವೋ ಹಿ ದಣ್ಡಾಃ||14||
ವೈರೂಪ್ಯಮಂಗೇಷು ಕಶಾಭಿಘಾತೋ
ಮೌಣ್ಡ್ಯಂ ತಥಾ ಲಕ್ಷಣ ಸನ್ನಿಪಾತಃ|
ಏತಾನ್ ಹಿ ದೂತೇ ಪ್ರವದನ್ತಿ ದಣ್ಡಾನ್
ವಧಸ್ತು ದೂತಸ್ಯ ನ ನಃ ಶ್ರುತೋsಪಿ||15||

ಸ|| ಅಯಂ ಶತ್ರುಃ ಪ್ರವೃದ್ಧಃ ಅಶಂಸಯಮ್ | ಅನೇನ ಅಪ್ರಮೇಯಂ ಅಪ್ರಿಯಂ ಕೃತಂ ಹಿ | ಸನ್ತಃ ದೂತವಧ್ಯಾಮ್ ನ ಪ್ರವದನ್ತಿ | ದೂತಸ್ಯ ಬಹವಃ ದಣ್ಡಾಃ ದೃಷ್ಟಾಃ ಹಿ ||ಅಂಗೇಷು ವೈರುಧ್ಯಂ ಕಶಾಭಿಘಾತಃ ಮೌಣ್ಡ್ಯಂ ತಥಾ ಲಕ್ಷಣ ಸನ್ನಿಪಾತಃ ಏತತ್ ದೂತೇ ದಣ್ಡಾನ್ ಪ್ರವದಂತಿ| ದೂತಸ್ಯ ವಧಸ್ತು ಶ್ರುತಃ ನಾಸ್ತಿ||

'Without a doubt this enemy has done a great harm. He has done incomparably unpleasant acts. The knowledgeable people do not talk of killing messengers. There are many punishments seen for the messengers. Deforming their limbs, flogging, shaving the head, similarly disfigurement, these are the punishments prescribed for a messenger. The killing of messenger is not heard'.

ಕಥಂ ಚ ಧರ್ಮಾರ್ಥವೀನೀತಬುದ್ಧಿಃ
ಪರಾವರಪ್ರತ್ಯಯನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಃ|
ಭವದ್ವಿಧಃ ಕೋಪವಶೇ ಹಿ ತಿಷ್ಠತ್
ಕೋಪನ್ ನಿಯಚ್ಛನ್ತಿ ಹಿ ಸತ್ತ್ವವನ್ತಃ||16||
ನ ಧರ್ಮವೇದೇ ನ ಚ ಲೋಕವೃತ್ತೇ
ನ ಶಾಸ್ತ್ರಬುದ್ಧಿ ಗ್ರಹಣೇಷು ಚಾಪಿ|
ವಿದ್ಯೇತ ಕಶ್ಚಿತ್ತವ ವೀರ ತುಲ್ಯಃ
ತ್ವಂ ಹ್ಯುತ್ತಮಃ ಸರ್ವ ಸುರಾಸುರಾಣಾಮ್||17||

ಸ|| ಧರ್ಮಾರ್ಥ ವಿನೀತ ಬುದ್ಧಿಃ ಪರಾವರಪ್ರತ್ಯಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಃ | ಭವದ್ವಿಧಃ ಕೋಪವಸೇ ಕಥಂ ತಿಷ್ಠೇತ್ | ಸತ್ತ್ವವಂತಃ ಕೋಪಂ ನಿಯಚ್ಛನ್ತಿ ಹಿ ||ವೀರ ಧರ್ಮವಾದೇ ತವ ತುಲ್ಯಃ ಕಶ್ಚಿತ್ ನ | ಲೋಕವೃತ್ತೇ (ತವ ತುಲ್ಯಃ) ನ| ಶಾಸ್ತ್ರಬುದ್ಧಿ ಗ್ರಹಣೇಷುಚಾಪಿ ನ | ತ್ವಂ ಸರ್ವ ಸುರ ಅಸುರಾಣಾಂ ಉತ್ತಮಃ ಹಿ||

' Those well versed in Dharma and Artha they decide about good and bad. Learned ones like you how can you be swayed by anger. Courageous one keep the anger under control. Oh Great warrior there is none to equal you in the discussion of Dharma. None in the conduct of affairs. None in grasping the essence of Sastras. You are the best among all Suras and Asuras'.

ಶೂರೇಣಾ ವೀರೇಣ ನಿಶಾಚರೇಂದ್ರ ಸುರಾಸುರಾಣಾಮಪಿ ದುರ್ಜಯೇನ|
ತ್ವಯಾ ಪ್ರಗಲ್ಭಾಃ ಸೌರದೈತ್ಯಸಂಘಾಃ ಜಿತಾಸ್ಚ ಯುದ್ಧೇಷ್ವಕೃತ್ ನರೇಂದ್ರಾಃ||
ನ ಚಾಪ್ಯಸ್ಯ ಕಪೇರ್ಘಾತೇ ಕಂಚಿತ್ಪಶ್ಯಾಮ್ಯಹಂ ಗುಣಮ್|
ತೇ ಷ್ವಯಂ ಪಾತ್ಯತಾಂ ದಣ್ಡೋಯೈರಯಂ ಪ್ರೇಷಿತಃ ಕಪಿಃ||18||

ಸ|| ನಿಶಾಚರೇಂದ್ರ ಶೂರೇಣ ವೀರೇಣ ಸುರಾಸುರಾಣಾಂ ಅಪಿ ತ್ವಯಾ ದುರ್ಜಯೇನ| ಪ್ರಗಲ್ಭಾಃ ಸುರದೈತ್ಯ ಸಂಘಾಃ ನರೇಂದ್ರಾಃ ಯುದ್ಧೇಷು ಅಸಕೃತ್ ಜಿತಾಃ ಚ||ಅಸ್ಯ ಕಪೇಃ ಘಾತೇ ಅಹಂ ಕಿಂಚಿತ್ ಗುಣಂ ನ ಪಶ್ಯಾಮಿ | ಅಯಂ ದಣ್ಡಃ ಯೈಃ ಅಯಂ ಕಪಿಃ ಪ್ರೇಷಿತಃ ತೇಷು ಪಾತ್ಯತಾಂ||

'Oh Lord of night beings ! You are invincible by the brave , by the courageous, by Suras and Asuras. Hosts of loud mouthed Suras and Daityas have been won over by you repeatedly. I am not seeing any merit in killing this Vanara. This punishment has to be on those by whom he was sent'.

ಸಾಧುರ್ವಾಯದಿ ವಾsಸಾಧುಃ ಪರೈರೇಷ ಸಮರ್ಪಿತಃ|
ಬ್ರುವನ್ಪರಾರ್ಥಂ ಪರವಾನ್ ನ ದೂತೋ ವಧ ಮರ್ಹತಿ||19||
ಅಪಿಚಾಸ್ಮಿನ್ಹತೇ ರಾಜನ್ ನಾನ್ಯಂ ಪಶ್ಯಾಮಿ ಖೇಚರಮ್|
ಇಹ ಯಃ ಪುನರಾಗಚ್ಛೇತ್ ಪರಂ ಪಾರಂ ಮಹೋದಧೇಃ||20||
ತಸ್ಮಾನ್ನಾಸ್ಯ ವಧೇ ಯತ್ನಃ ಕಾರ್ಯಃ ಪರಪುರಂಜಯಃ|
ಭವಾನ್ ಸೇಂದ್ರೇಷು ದೇವೇಷು ಯತ್ನ ಮಾಸ್ಥಾತು ಮರ್ಹತಿ||21||

ಸ||ಸಾಧುಃ ವಾ ಅಸಾಧುಃ ಯದಿ ಏಷ ಪರೈಃ ಸಮರ್ಪಿತಃ| ಪರಾರ್ಥಂ ಬ್ರುವನ್ ಪರವಾನ್ ದೂತಃ ವಧಂ ನ ಅರ್ಹತಿ||ರಾಜನ್ ಅಪಿ ಚ ಅಸ್ಮಿನ್ ಹತೇ ಯಃ ಮಹೋದಧೇಃ ಪರಂ ಪಾರಂ ಪುನಃ ಇಹ ಆಗಚ್ಛೇತ್ ಅನ್ಯಂ ಖೇಚರಂ ನ ಪಶ್ಯಾಮಿ||ಪರಪುಂಜಯ ತಸ್ಮಾತ್ ಅಸ್ಯ ವಧೇ ಯತ್ನಃ ನ ಕಾರ್ಯಃ | ಭವಾನ್ ಸೇನ್ದ್ರೇಷು ದೇವೇಷು ಯತ್ನಂ ಅಸ್ಥಾತುಂ ಅರ್ಹತಿ||

' Good or bad he was sent by others. Speaking for others, the messenger does not deserve to be killed. Oh King ! Supposing he is killed , I do not see another creature who can cross the great ocean and come through the skies here. Oh Hero who can conquer citadels of enemies ! So effort in killing him should not be made. You are fit to fight against Devas including Indra '.

ಅಸ್ಮಿನ್ವಿಶಿಷ್ಟೇ ನ ಹಿ ದೂತ ಮನ್ಯಂ
ಪಶ್ಯಾಮಿ ಯಸ್ತೌ ರಾಜಪುತ್ತ್ರೌ|
ಯುದ್ಧಾಯ ಯುದ್ಧಪ್ರಿಯಾಯ ದುರ್ವಿನೀತಾ
ವುದ್ಯೋಜಯೇ ದೀರ್ಘಪಥಾವರುದ್ಧೌ||22||
ಪರಾಕ್ರಮೋತ್ಸಾಹ ಮನಸ್ವಿನಾಂ ಚ
ಸುರಾಸುರಾಣಾಮಪಿ ದುರ್ಜಯೇವ|
ತ್ವಯಾ ಮನೋ ನನ್ದನ ನೈತಾನಾಮ್
ಯುದ್ಧಾಯತಿರ್ನಾಶಯಿತುಂ ನ ಯುಕ್ತಾ||23||

ಸ|| ಯುಧಪ್ರಿಯ ಅಸ್ಮಿನ್ ವಿನಷ್ಟೇ ದುರ್ವಿನೀತೌ ದೀರ್ಘಪರಾವರುದ್ಧೌ ತೌ ನರರಾಜಪುತ್ರೌ ಯಃ ಯುದ್ಧಾಯ ಉಜ್ಯೋಜಯೇತ್ ಅನ್ಯಂ ದೂತಂ ನ ಪಶ್ಯಾಮಿ ಹಿ ||ನೈತಾನಾಂ ಮನೋನನ್ದನ ಪರಾಕ್ರಮೋತ್ಸಾಹಮನಸ್ವಿನಾಂ ಚ ಸುರಾಸುರಾಣಾಂ ಅಪಿ ದುರ್ಜಯೇನ ತ್ವಯಾ ಯುದ್ಧಾಯತಿಃ ನಾಶಯಿತುಂ ನ ಯುಕ್ತಾ ||

'Oh Lover of war! If he is slain , I do not see anybody who can incite those two ill mannered princes who are obstructed from reaching this place ( to come here) . Delight of Rakshasas ! Invincible for all those endowed with vigor and valor or ( invincible) even for the Suras and Asuras, it is not proper for you lose a chance for war ( with those two princes)'.

ಹಿತಾಶ್ಚ ಶೂರಾಶ್ಚ ಸಮಾಹಿತಾಶ್ಚ
ಕುಲೇಷು ಜಾತಾಶ್ಚ ಮಹಾಗುಣೇಷು|
ಮನಸ್ವಿನಃ ಶಸ್ತ್ರಭೃತಾಂ ವರಿಷ್ಟಾಃ
ಕೋಟ್ಯಗ್ರತಸ್ತೇ ಸುಭೃತಾಶ್ಚ ಯೋಧಾಃ||24||
ತ ದೇಕ ದೇಶೇನ ಬಲಸ್ಯ ತಾವತ್
ಕೇಚಿತ್ತವಾsದೇಶಕೃತೋsಭಿಯಾಸ್ತು|
ತೌ ರಾಜಪುತ್ತ್ರೌ ವಿನಿಗೃಹ್ಯ ಮೂಢೌ
ಪರೇಷು ತೇ ಭಾವಯಿತುಂ ಪ್ರಭಾವಮ್||25||

ಸ|| ಹಿತಾಶ್ಚ ಶೂರಾಶ್ಚ ಸಮಾಹಿತಾಶ್ಚ ಮಹಾಗುಣೇಷು ಕುಲೇಷು ಜಾತಾಃ ಮನಸ್ವಿನಃ ಶಸ್ತ್ರಭೃತಾಂ ವಶಿಷ್ಟಾಃ ಸುಭೃತಾಶ್ಚ ಯೋಧಾಃ ಕೋಟ್ಯಗ್ರತಃ||ತತ್ ತವ ಆದೇಶಕೃತಃ ಕೇಚಿತ್ ಬಲಸ್ಯ ಏಕದೇಶೇನ ಮೂಢೌ ತೌ ರಾಜಪುತ್ರೌ ವಿನಿಗೃಹ್ಯ ತೇ ಪ್ರಭಾವಂ ಭಾವಯಿತುಂ ಅಭಿಯಾಂತು ||

'You have well wishers, well established courageous ones, intellectuals born in noted families with good qualities, well paid wielders of weapons, in your presence. By your order let some powerful ones with one part (of the army) march out for war and capture the two princes exhibiting your power among your enemies '.

ನಿಶಾಚರಣಾಮಧಿಪೋsನುಜಸ್ಯ
ವಿಭೀಷಣಸ್ಯೋತ್ತಮ ವಾಕ್ಯಮಿಷ್ಟಮ್|
ಜಗ್ರಾಹ ಬುದ್ದ್ಯಾ ಸುರಲೋಕಶತ್ರು
ರ್ಮಹಾಬಲೋ ರಾಕ್ಷಸರಾಜಮುಖ್ಯಃ||26||

ಸ|| ನಿಶಾಚರಾಣಾಂ ಸುರಲೋಕಶತ್ರುಃ ಮಹಾಬಲಃ ರಾಕ್ಷಸರಾಜಮುಖ್ಯಃ ಅನುಜಸ್ಯ ವಿಭೀಷಣಸ್ಯ ಇಷ್ಟಂ ಉತ್ತಮವಾಕ್ಯಂ ಬುದ್ಧ್ಯಾ ಜಗ್ರಾಹ||

The mighty chief among the Rakshasas, the king of night roamers and enemy of gods accepted the words of excellent advice from Vibhishana.

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯೇ
ಚತುರ್ವಿಂಶತ್ ಸಹಸ್ರಿಕಾಯಾಂ ಸಂಹಿತಾಯಾಮ್
ಶ್ರೀಮತ್ಸುಂದರಕಾಂಡೇ ದ್ವಿಪಂಚಾಶಸ್ಸರ್ಗಃ ||

Thus ends Sarga fifty two of Sundarakanda in Ramayana the first poem ever composed in Sanskrit by the first poet sage Valmiki

||ఓమ్ తత్ సత్||