!! Viveka Chudamani of Shankaracharya !!
Slokas 333-335
॥ఓం తత్ సత్॥వివేక చూడామణి 333-335 శ్లోకములు
శ్లోకము 333:
సత్యాభిసంధానరతో విముక్తో
మహత్త్వమాత్మీయం ఉపైతి నిత్యమ్।
మిథ్యాభిసన్ధానరతస్తు నశ్యే
ద్దృష్టం తదేతత్ యదచోర చోరయోః॥333॥
సత్యాభిసంధానరతో విముక్తో -
సత్యాభిసంధానరతుడు విముక్తుడై ;
సత్యాభిసంధానరతుడు అంటే సత్పదార్థమైన బ్రహ్మము నందే
మనస్సు నిలిపినవాడు అని. విముక్తో అంటే , అలా
బ్రహ్మముయందు మనస్సు నిలిపినవాడు వాడు బంధములనుంచి
విముక్తుడైతే అని; మరి బంధములనుంచి విముక్తుడైతే ఏమి
పొందుతాడు? బ్రహ్మానందము పొందుతాడు. అదే వింటాము.
మహత్త్వమాత్మీయం ఉపైతి నిత్యమ్ -
మహత్తరమైన ఆత్మానుభవము నిత్యము పొందును;
సత్పదార్థమైన బ్రహ్మము నందే మనస్సు నిలిపినవాడు
బంధములనుంచి విముక్తుడై; మహత్తరమైన ఆత్మానుభవము
నిత్యము పొందును ; ఈ మాట మనకు తెలిసినదే.
మిథ్యాభిసన్ధానరతస్తు నశ్యే -
మిథ్య అంటే అసత్పదార్థమైన వాటియందు మనస్సు
నిలిపినవాడికి వినాశము తప్పదు
మిథ్య అంటే అసత్పదార్థమైన, అంటే దేహాదులందు,
విషయచింతనలో మనస్సు నిలిపినవాడికి, అంటే వాటిగురించి
ఎల్లప్పుడు ఆలోచించువానికి- వినాశము తప్పదు,
సత్యాభిసంధానరతుడికి, మిథ్యాభిసన్ధానరతుడికి ఉదాహరణలు
వున్నాయి.
ద్దృష్టం తదేతత్ - దానికి దృష్టాంతము
యదచోర చోరయోః - యత్ అచోర చోరయోః -
దొంగతనము చేయనివాడు , దొంగతనము చేసినవాడు
సత్యాభిసంధానరరతుడికి, మిథ్యాభిసన్ధానరతుడికి
దృష్టాంతము, దొంగతనము చేయనివాడు , దొంగతనము చేసినవాడు;
దొంగతనము చేయనివాడు సత్యాభిసంధానరరతుడి లాగా సుఖము
అనుభవిస్తాడు. దొంగతనము చేసినవాడు మిథ్యాభిసన్ధానరతుడి
లాగా సదా దుఃఖములో ( కారాగారములో వుంటాడు) :
333 వ శ్లోక తాత్పర్యము:
సత్పదార్థమైన బ్రహ్మము నందే మనస్సు నిలిపినవాడు
బంధములనుంచి విముక్తుడై; మహత్తరమైన ఆత్మానుభవము
నిత్యము పొందును; మిథ్య అంటే అసత్పదార్థమైన దేహాదులంది
విషయచింతనలో మనస్సు నిలిపినవాడికి, అంటే వాటిగురించి
ఎల్లప్పుడు ఆలోచించువానికి- వినాశము తప్పదు;
సత్యాభిసంధానరరతుడికి, మిథ్యాభిసన్ధానరతుడికి
దృష్టాంతము, దొంగతనము చేయనివాడు , దొంగతనము చేసినవాడు;
దొంగతనము చేయనివాడు సత్యాభిసంధానరరతుడి లాగా సుఖము
అనుభవిస్తాడు. దొంగతనము చేసినవాడు మిథ్యాభిసన్ధానరతుడి
లాగా సదా దుఃఖములో ( కారాగారములో వుంటాడు)
శ్లోకము 334
యతిరసదనుసన్ధిం బన్ధహేతుం విహాయ
స్వయమయమహమస్మి ఇత్యాత్మదృష్టైవ తిష్టేత్।
సుఖయతి నను నిష్ఠాబ్రహ్మణి స్వానుభూత్యా
హరతి పరమవిద్యాకార్య దుఃఖం ప్రతీతమ్॥ 334॥
యతిరసదనుసన్ధిం బన్ధహేతుం విహాయ -
యతిః అసదనుసన్ధిం బన్ధహేతుం విహాయ -
యతి బంధహేతువైన అసత్ మీద చింతను వదిలేసి;
స్వయమయమహమస్మి ఇత్యాత్మదృష్టైవ తిష్టేత్-
స్వయం అయం అహం అస్మి ఇతి ఆత్మ దృష్టైవ తిష్టేత్-
స్వయముగా ఇది (ఈ బ్రహ్మము) నేనే అని ఆత్మదృష్టితోనే
ఉండవలెను;
యతి (అనబడే వాడు) బంధహేతువైన అసత్ మీద చింతను
వదిలేసి, స్వయముగా ఇది (ఈ బ్రహ్మము) నేనే అని
ఆత్మదృష్టితోనే ఉండవలెను;
సుఖయతి నను నిష్ఠాబ్రహ్మణి స్వానుభూత్యా-
నను బ్రహ్మణి నిష్ఠా స్వానుభూత్యా సుఖయతి-
స్వానుభవముచే సుఖము కలిగించు బ్రహ్మములో నిష్ఠ;
హరతి పరమవిద్యాకార్య దుఃఖం ప్రతీతమ్ -
ప్రతీతమ్ అవిద్యాకార్య దుఃఖం పరం హరతి
అవిద్యవలన కలిగిన పరమ దుఃఖమును కూడా హరించును కదా
334 వ శ్లోకతాత్పర్యము:
యతి బంధహేతువైన అసత్ మీద చింతను వదిలేసి, స్వయముగా ఇది
(ఈ బ్రహ్మము) నేనే అని ఆత్మదృష్టితోనే ఉండవలెను;
బ్రహ్మములో నిష్ఠ, స్వానుభవముచే సుఖము కలిగించును; ఆ
బ్రహ్మములో నిష్ఠ అవిద్యవలన కలిగిన పరమ దుఃఖమును కూడా
హరించును కదా.
శ్లోకము 335
బాహ్యాభిసన్ధిః పరివర్ధయేత్ ఫలం
దుర్వాసనామేవ తతస్తతోఽధికామ్।
జ్ఞాత్వా వివేకైః పరిహృత్య బాహ్యం
స్వాత్మానుసన్ధిం విదధీత నిత్యమ్॥ 335॥
బాహ్యాభిసన్ధిః పరివర్ధయేత్ ఫలం -
బాహ్యాను సంధానము కర్మఫలములను వృద్ధి చేయును;
మనస్సును బాహ్యవిషయములలో విహరింపచేయుటవలన కర్మ ఫలములు
అభివృద్ధి చెందును. ( కోరికలు తద్వారా కర్మలు క్రియలు
పెరుగును)
దుర్వాసనామేవ తతస్తతోఽధికామ్ -
దానివలన దుష్ట వాసనలు కూడా అభివృద్ధి చెందును;
మనస్సును బాహ్యవిషయములలో విహరింపచేయుటవలన కర్మ ఫలములు
అభివృద్ధి చెందును. దానివలన దుష్ట వాసనలు కూడా
అభివృద్ధి చెందును;
జ్ఞాత్వా వివేకైః పరిహృత్య బాహ్యం ;
ఇది తెలిసికొనిన వివేకముగలవారు బాహ్య విషయములను
విడిచిపెట్టి;
స్వాత్మానుసన్ధిం విదధీత నిత్యమ్-
తమ ఆత్మయందే మనస్సును నిలుపుదురు.
ఇది తెలిసికొనిన వివేకముగలవారు బాహ్య విషయములను
విడిచిపెట్టి, తమ ఆత్మయందే మనస్సును నిలుపుదురు.
335 వ శ్లోకతాత్పర్యము:
మనస్సును బాహ్యవిషయములలో విహరింపచేయుటవలన కర్మ ఫలములు
అభివృద్ధి చెందును. దానివలన దుష్ట వాసనలు కూడా
అభివృద్ధి చెందును;ఇది తెలిసికొనిన వివేకముగలవారు
బాహ్య విషయములను విడిచిపెట్టి, తమ ఆత్మయందే మనస్సును
నిలుపుదురు
॥ఓం తత్ సత్॥
______________________________________________________
______________________________________________________